X
تبلیغات
وبلاگ علی اکبر براتی

با سلام خدمت دوستان عزیز متاسفم از اینکه به دلیل درگیری در رساله دکتری مدت مدیدی نتوانستم وبلاگم را آپدیت کنم و به نظراتتان پاسخ بدم. درگیر در کار رساله دکتری بودم که به سلامتی 28 بهمن دفاع کردم و از این به بعد قول میدم با مطالب جدید و جالب در خدمت باشم و وبلاگم رو بروز کنم. منتظر مطالب جدید باشید

این هم عکسی از مراسم اختتامیه دفاعیه بنده. شاد و سربلند باشید

+ نوشته شده توسط علی اکبر براتی در چهارشنبه 1392/11/30 و ساعت 19:31 |
معرفی سایت مقاله یاب (www.findpaper.ir)
بعد از معرفی چند سایت مفید برای دانلود کتاب و مقاله در پست قبلی، در این پست میخوام یک سایت ایرانی رو به شما معرفی کنم این سایت به دانشجویان و دانشگاهیان میتونه کمک زیادی رو در پیدا کردن مقالات مورد نظرشون بکونه. اسم این سایت مقاله یاب است. جهت استفاده از این سایت میتونید به آدرس www.findpaper.ir مراجه کنید. فارسی بودن این سایت جستجوگر میتونه کمک خوبی باشه به افرادی که تسلط کمتری به زبان انگلیسی دارن.

+ نوشته شده توسط علی اکبر براتی در دوشنبه 1391/10/25 و ساعت 9:36 |
سلام امروز پس از یک وقفه چند ماهه به دلیل مشغلات کاری و درسی فرصتی کسب شد تا بتونم یک مطلب مفید رو که یکی از دوستان برام ایمیل کرده بود، جهت استفاده علاقه مندان و مراجعین به وبلاگم منتشر کنم. خبرنامه دانشجویان ایران، لیست سایت هایی که کتاب ها را به صورت رایگان در قالب ورد و پی‌دی‌اف در اختیار بازدید کنندگان قرار می‌دهد را به صورت زیر جمع‌آوری نموده است، که جهت بهره برداری تقدیم می گردد:


نام سایت
توضیحات
یک منبع مناسب در زمینه دانلود کتابهای علمی
شما می توانید در این سایت به جستجو و دانلود کتاب در مباحثی نظیر برنامه نویسی، مهندسی، موضوعات علمی، داستانی و … بپردازید.
وب سایتی که از طریق آن علاوه بر یافتن کتب مختلف، قادر به دانلود مجله های معروف حهان نیز می باشید.
در آن می توانید کتاب های مختلفی را در زمینه کامپیوتر بیابید. مزیت این سایت، دسته بندی ایده آل آن است که علاوه بر داشتن ۱۲ دسته اصلی، شامل ۱۵۰ زیر دسته مختلف است که جهت یافتن کتاب مورد نظرتان بسیار مفید خواهند بود.
کتاب های مختلفی را در زمینه مهندسی و علوم کامپیوتر را می توانید در آن بیابید.
وب سایتی جهت به اشتراک گذاری فایل ها با فرمت برنامه های مختلفی نظیر Word، Excel، PowerPoint و PDF می باشد.
یکی از وب سایت های معروف در زمینه دانلود کتاب های رایگان است!
کاربران این وب سایت به مبادله کتاب ها، آموزش های ویدیویی و سایر موارد این چنینی به صورت رایگان در آن می پردازند.
شامل ۹ دسته بزرگ در زمینه کتاب های بازرگانی، مهندسی، سخت افزار، برنامه نویسی و … می باشد که قابلیت دانلود به صورت رایگان را دارا می باشد.
اگر پاکت پی سی دارید احتمالا این وب سایت برای شما بسیار مناسب است چرا که فرمت کتاب های آن هماهنگ با دستگاه هایی نظیر همان است.
دیتابیسی نه چندان کامل در کلیه زمینه ها
شامل کتاب های مختلفی در زمینه های رایج است.
کلیه کتاب های موجود در این وب سایت، کتاب هایی هستند که به صورت قانونی امکان دانلود را دارند.
داروخانه کتاب
لیست بیش از ۳۰۰۰۰ کتاب رایگان موجود در سطح نت!
در کلیه زمینه ها
دیتابیسی شامل بیش از ۳۳۰۰۰ کتاب الکترونیک در فرمت های مختلف.
کتاب های مورد نظرتان را پیدا کنید، بخوانید و برای دیگران به اشتراک بگذارید.
بیش از ۲۹،۰۰۰ کتاب رایگان در دسترس وجود دارد.
سایت رایگان کتابهای الکترونیک که در آن شما می توانید کتاب کاملا رایگان دانلود کنید.
دسترسی به هزاران کتاب که بسیار عالی دسته بندی شده اند.
کتاب های مختلف در زمینه های کسب و کار، کامپیوتر، مهندسی، تجارت آزاد، پادکست ها و … موجود می باشد.
۱۱۰۰۰ کتاب الکتورنیک در دسته بندی های مختلف
دانلود رایگان کتابهای وب سایت در زمینه هایی مانند کامپیوتر، IT، برنامه نویسی زبان، توسعه نرم افزار، آموزش و طراحی پایگاه داده ها در قالب فایل PDF و CHM.
این سایت بدرد نویسندگان جوانی می خورد که تمایل دارند بازخورد مطالب خود را توسط مخاطبان ببینند.
پلت فرمی که برای نویسندگان جدید آزمون مهارت های نوشتن خود را توسط خوانندگان واقعی فراهم می کند.
موتور جستجوری فایل های pdf
شما می توانید در میان عنوان، نویسنده و توضیحات، نام نویسندگان، تاریخ اضافه شده، میانگین رتبه، رده، فرمت سند، بستر های نرم افزاری PDA و گزینه های زبان جستجو کنید.
جستجو و دانلود کتاب در زمینه های مختلف
کتابخانه دیجیتال با قابلیت های جالب برای خواندن کتاب در محیط سایت
تمام کتاب ها را می توان بدون ثبت نام دریافت کنید. این کتابهای الکترونیک قانونی و منحصرا برای Bookboon نوشته شده
این سایت حاوی لیست بزرگی از کتابهای رایگان در موضوعات مختلف است.
همانطور که از نام نشان می دهد موتور جستجوی PDF یک ابزار برای پیدا کردن کتابهای آنلاین رایگان است.
شما می توانید تعدادی از کتابهای الکترونیک رایگان قابل دانلود از این سایت دریافت کنید.
دانلود کتابهای الکترونیک رایگان بیش از ۲۰۰،۰۰۰ عنوان طبقه بندی شده را در فرمت PDF، CHM، HTML
ین سایت حاوی لیست بزرگی از کتابهای رایگان در موضوعات مختلف است.
یک موتور جستجو است
دانلود محبوب ترین کتابها به صورت رایگان
ایجاد شبکه اجتماعی گرداگرد یک کتاب و دعوت دوستان برای دیدن آن
دیتابیسی شامل ۱۴۵۷۱ کتاب الکترونیک
کتابهای رایگان را به دسته های مختلف تقسیم شده است. طیف وسیعی از کسب و کار، هنر، محاسبات و آموزش و پرورش.
لیست نه چندان کامل از کتابهای رایگان
گالری از کتابهای مختلف از دسته های مختلف
+ نوشته شده توسط علی اکبر براتی در یکشنبه 1391/10/24 و ساعت 13:23 |

کاربرد انرژی هسته ای در کشاورزی (Applications of Nuclear Technology in Agriculture)

جمعیت دنیا در حال افزایش است و تأمین مواد غذایی اهمیت ویژه ای دارد. محققین همواره تلاش می کنند تا از تکنیک های آسان و کارآمد در جهت افزایش عملکرد و بهبود کیفیت محصولات کشاورزی استفاده کنند. در سال‌های اخیر با پیشرفت دانش و فنون هسته ای و کاربرد این تکنیک ها، انقلابی در کشاورزی ایجاد شده است.
در سال 1964 سازمان خواروبار و کشاورزی جهانی (FAO) و آژانس بین المللی انرژی اتمی (IAEA) پیمان استفاده از تکنیک های هسته ای در کشاورزی و صنایع غذایی را امضا کردند. بیش از 40 سال است که در کشورهای پیشرفته (آمریکا، روسیه ...) و حدود 30 سال است که در کشورهای پاکستان و هندوستان از روش های هسته ای بطور کاربردی در کشاورزی استفاده می شود.

در ایران دولت محور اصلی اقتصاد را کشاورزی قرار داده است. با توجه به این که تنها قسمت محدودی از تکنولوژی کشاورزی مرسوم در کشورهای پیشرفته در دیگر نقاط قابل استفاده می باشد، حل مسائل کشاورزی نیاز به تحقیقات محلی در جهت استفاده از تکنولوژی متناسب با شرایط اقلیمی و نیاز کشور دارد.
تکنیک های هسته ای در کنار سایر روش ها می توانند به عنوان وسیله کمکی در حل موثر و سریع بسیاری از مسائل کشاورزی مورد بهره برداری قرار گیرند.
انتقال دانش و فنون پیچیده و قدرتمند تکنولوژی هسته ای با کاربردهای مفید و استفاده صلح جویانه آن خصوصاً در علوم کشاورزی هنوز در کشور ما بیگانه است.

تاریخچه‌ای مختصر:
انرژی هسته ای برای اولین بار در سال 1934 توسط انریکو فرمی کشف شد.
اولین بمب هسته ای در سال 1945 به عنوان یک نتیجه از پروژه بدنام منهتن ساخته شد.
در 6 آگوست سال 1945 اولین بمب اورانیوم روی هیروشیما منفجر شد. سه روز بعد یک بمب پلوتونیوم بر روی ناکازاکی منفجر شد.
بیش از 200 هزار نفر در ارتباط با این انفجارات جان خود را از دست دادند.
انرژی الکتریسیته تا سال 1951 از انرژی هسته ای تولید نشده بود.
اولين ايستگاه هسته اي در 24 ژوئن 1954 در شهر ابنيسك در شوروي سابق تأسيس شد.

تاریخچه در ایران
استفاده از انرژی هسته‌ای در دوران سلطنت محمدرضا شاه پهلوی مطرح شد و با ایجاد سازمان انرژی اتمی ایران در سال ۱۳۵۳ آغاز پروژه راکتور اتمی بوشهر و مشارکت مالی ایران در طرح‌های فناوری سوخت اتمی فرانسه شروع شد.
ایران در سال ۱۹۵۸، به عضویت آژانس بین المللی انرژی اتمی I.A.E.A درآمد و در سال ۱۹۶۸، پیمان عدم تکثیر سلاحهای هسته ای (N.P.T) را امضا کرد و در سال ۱۹۷۰، آن را در مجلس شورای ملی به تصویب رساند. در تاریخ ۹ فوریهٔ سال ۲۰۰۳ میلادی محمد خاتمی، رئیس جمهور وقت ایران، خبر از تهیهٔ سوخت هسته‌ای توسط متخصصین ایرانی برای نیروگاه‌های هسته‌ای ایران داد و در آوریل سال ۲۰۰۶ ایران اعلام کرد که موفق به غنی‌سازی اورانیوم به میزان ۳.۵ درصد شده است.

مقدمه ای بر فیزیک هسته ای
بر اساس مدل رادفورد: ساختمان اتم از دو ناحیه تشکیل شده است :
1- ناحیه مرکزی بنام هسته که شامل پروتونها و نوترونها (نوکلئونها) به شعاع بیش از 10 به توان 15- متر می باشد .
2- ناحیه خارجی اتم و اطراف هسته که شامل الکترونها به شعاع 10 به توان 10- متر است .
با توجه به اینکه اتمها از نظر بار الکتریکی خنثی هستند، فضای اطراف هسته دارای ذره هایی با بار (--) است که همان الکترونها هستند که تعداد آنها با پروتونها برابر است .
پروتون دارای بار مثبت، الکترون دارای بار منفی و نوترون بدون بار (خنثی) است.

ایزوتوپ ها و ویژگی آن:
ایزوتوپ های یک عنصر، اتم هایی هستند که تعداد بارهای مثبت (پروتون) آنها (عدد اتمی) یکسان اما تعداد نوترون های آن (عدد جرمی) متفاوت است.
اکثر عناصر شیمیایی دارای ایزوتوپ های مختلف می باشند. این ایزوتوپ ها از لحاظ خواص شیمیایی یکسان ولی از لحاظ وزن هسته با یکدیگر متفاوت هستند. به همین علت هسته بعضی ازاین ایزوتوپ ها ناپایدار هستند. ایزوتوپ های پایدار می توانند برای مدت طولانی حتی در شرایط بسیار متغیر محیطی که تحت تأثیر تغییرات دما، میزان co2 جو و بارندگی قرار دارند در مطالعات مربوط به چرخه بیوژئوشیمیایی مواد و تحقیقات اکولوژیکی مورد استفاده قرار گیرند.

جهت مطالعه متن کامل مطلب در بخش مطالب مفید به قسمت تکنولوژی هسته ای در كشاورزي (Nuclear Technology in Agriculture) مراجعه نمایید

+ نوشته شده توسط علی اکبر براتی در جمعه 1390/12/05 و ساعت 23:13 |

بيوتكنولوژي و كاربردهاي آن در كشاورزي (Agricultural Biotechnology)

در دهه ششم از قرن بیستم اصلاح گران نباتات توانستند عملکرد بالایی از واریته های جدید به دست آورده و بدین ترتیب انقلاب سبز (Green Revolution) را به وجود آوردند. اما همزمان با افزایش جمعیت، این افزایش نتوانست کمبود مواد غذایی را جبران کند.
چرا باید نگران اصلاح و بهبود محصولات بود؟
زیرا تخمین زده می شود جمعیت جهان تا سال 2025 به بیش از 8 میلیارد نفر و تا سال 2050 به 11 میلیارد نفر برسد. آیا فکر کرده اید چگونه می خواهید خوراک این مردم را تأمین نمایید؟

انتقادات وارد بر "انقلاب سبز" Green Revolution
    انقلاب سبز گرسنگی را از میان نبرد
    فناوری های آن تنها به سود ثروتمندان بود
    بنابراین انقلاب سبز نابرابری را افزایش داد
    و مهمتر از همه این که انقلاب سبز از جنبه زیست محیطی پایدار نیست

به عنوان مثال هند به دلیل انقلاب سبز در زمینه غلات به خودکفایی رسید. اما یک سوم از مردم آن فقیرند، 5000 کودک در این کشور هر روز می میرند، و فقرا نمی توانند مواد غذایی مورد نیازشان را خرید کنند.

علاوه بر موضوع فوق مشکلات زیر نیز همچنان پابرجا است:
    نیاز به زمین خوب (دارایی مناسب)،
    مضر بودن مواد شیمیایی کشاورزی (Agrochemicals) برای سلامتی و محیط زیست،
    گران قیمت بودن نهاده ها،
    مهاجرت روز افزون مردم روستایی،
    کاهش تعداد مشاغل کشاورزی به دلیل مکانیزاسیون،
    ناپایداری محیط زیست: آلوده شدن خاک از طریق مصرف آفت کش ها و کودها

در نتیجه افزایش عملکرد محصول به دلایل زیر نمی توانست ادامه یابد
    استفاده افراطی از آفت کش ها
    تخلیه آب های زیرزمینی و
    افزایش آلودگی

بنابراین جهان به کشاورزی پایدار نیاز داشت كه دستيابي به آن مستلزم انقلابي ديگر به نام "انقلاب همیشه سبز" يا "Evergreen Revolution" است.

انقلاب سبز بعدی

نورمن بورلاگ یک متخصص آمریکایی علوم زراعی، رقم گندمی در مکزیک تولید کرد که با استفاده از این رقم اصلاح شده و پرمحصول و ارقام مشابه ایجاد شده از روی آن در سایر کشورهای در حال توسعه، تولید مواد غذایی از میزان نیاز جمعیت آن زمان فراتر رفت. این موضوع ضمن نجات جان میلیون ها انسان از گرسنگی و مرگ خصوصاً در کشورهای آسیایی مثل هند باعث جلوگیری از ناهنجاری های اجتماعی، سیاسی و اقتصادی فراوان ناشی از آن گردید و به همین دلیل جایزه صلح نوبل را از آن خود کرد.
نیازهای رو به گسترش بشر در اواخر این قرن موج جدیدی را ایجاد کرد که به آن انقلاب ژن معروف شده است.

کلمه بیوتکنولوژی اولین بار در مجمع سازمان ملل متحد، در شهر لیدز انگلستان و در سال 1920 به کار برده شد. بیوتکنولوژی یکی از مدرن ترین شاخه های زیست شناسی است که مجموعه ای از علوم بیوشیمی، میکروبیولوژی سلولی، بیولوژی، مهندسی ژنتیک و ... را شامل می شود.

سه دوره زمانی را براي تكامل بيوتكنولوژي می توان برشمرد:
1. دورة تاريخي كه بشر با استفاده ناخودآگاه از فرآيندهاي زيستي به توليد محصولات تخميري مانند نان، الكل، لبنيات و سركه پرداخت.
2. دوره اوليه قرن حاضر كه با استفاده آگاهانه از تكنيك هاي تخمير و كشت ميكروارگانيسم ها در محيط هاي مناسب در توليد آنتي بيوتيك ها، آنزيم ها، مواد شيميائي آلي و ساير تركيبات، بشر به گسترش اين علم مبادرت ورزيد.
3. دوره نوين بيوتكنولوژي كه با كمك علم ژنتيك در حال ايجاد تحول در زندگي بشر است.
بيوتكنولوژي نوين مدتي است كه رو به توسعه گذاشته و روز بروز دامنه وسعت بيشتري به خود مي گيرد. اين دوره زماني از سال 1976 با انتقال ژن هایي از يك ميكروارگانيسم به ميكروارگانيسم ديگر آغاز شد.
تا قبل از آن دانشمندان در فرآيندهاي بيوتكنولوژي از خصوصيات طبيعي و ذاتي ميكروارگانيزم ها استفاده مي كردند ليكن در اثر پيشرفت در زيست شناسي مولكولي و ژنتيك و شناخت عميق تر اجزاء و مكانيسم هاي سلولي و مولكولي متخصصين علوم زيستي توانستند به اصلاح و تغيير خصوصيات ميكروارگانيزم ها بپردازند و ميكروارگانيزم هايي با خصوصيات جديد بوجود آوردند تا با استفاده از آنها بتوان تركيبات جديد را با مقادير بيشتر و كارایي بالاتر توليد كنند.

بیوتکنولوژی چیست؟
بيوتكنولوژي مجموعه اي از روش ها است كه براي توليد، تغيير و اصلاح فراورده ها، به نژادي گياهان و جانوران و توليد ميكروارگانيسم ها براي كاربردهاي ويژه، از ارگانيسم هاي زنده استفاده مي كند.
همچنین عبارت است از استفاده کنترل شده از عوامل بیولوژیکی از قبیل میکروارگانیزم ها یا اجزای سلولی برای استفاده مفید از آنها.

جهت مطالعه متن کامل مطلب در بخش مطالب مفید به قسمت بیوتکنولوژی در كشاورزي (Agricultural Biotechnology) مراجعه نمایید

+ نوشته شده توسط علی اکبر براتی در یکشنبه 1390/11/02 و ساعت 12:52 |
روش های تحقیق کمی، کیفی و ترکیبی (qualitative, quantitative and mixed methods)

بیش از یک قرن بود که جانبداران روش های کمی و کیفی، نزاع و مجادله های آتشین با هم داشتند. این امر سبب شد که در نتیجه این مجادله و نزاع در هر دو طرف، افراطیونی ظهور کردند که طرفدار شیوه های تحقیق کمی محض و یا شیوه های تحقیق کیفی محض بودند و بر این باور بودند که ترکیب این شیوه ها غیر ممکن است و پارادایم پیشنهادی خود را مناسب ترین شیوه برای تحقیق دانسته و پارادایم ارائه شده از طرف مقابل را پارادایم های نامناسب برای تحقیق معرفی می کردند.
تحقیق مبتنی بر روش های ترکیبی، تحقیقی است که محقق در آن در جمع آوری و تحلیل داده ها، ترکیب یافته ها و نتیجه گیری در مورد یک موضوع خاص، از هر دو رهیافت کمی و کیفی در یک مطالعه یا طرح تحقیقاتی واحد استفاده می کند. روش تحقیق ترکیبی به معنای رد و کم اهمیت جلوه دادن روش های کیفی و کمی نیست، بلکه بالعکس بر اساس این روش هر دو رهیافت مهم و مفید تلقی می شوند. به عبارت دیگر هر کدام از این روش های دوگانه کمی و کیفی دارای محاسن و معایبی هستند و هدف روش ترکیبی استفاده از محاسن هر دو روش و به حداقل رساندن معایب آنها از طریق ترکیب این دو روش است. اگر محوری ترسیم کنیم که در یک رأس آن روش های کمی و در رأس مقابل آن روش های کیفی قرار گیرند، روش های ترکیبی در میانه محور و بین این دو روش جای می گیرند.
در واکنش به قطب بندي بين تحقیق کمی و کیفی، دیگر جریانات روشنفکری که بر سنتز این دو تاکید داشتند به وجود آمدند و این جریانات به آرامی نام روش تحقیق ترکیبی را به خود گرفتند . بنابراين ما در حال حاضر در یک جهان با سه رويكرد روش شناختی یا پارادایم تحقیق هستیم، روش کمی، روش کیفی و روش های تحقیق تركيبي، که هر سه در حال رشد و همزیستی با هم هستند.
تقریباً اکثر پژوهشگران طرفدار روش کمی رویکردی پوزیتیوستی به علوم اجتماعی دارند و تأکیدشان بر اندازه گیری متغیرها و آزمون فرضیه هاست که بر مبنای تبیین های علی و معلولی است. در مقابل محققین طرفدار روش کیفی رویکردی تفسیرگرایانه و انتقادی نسبت به علوم اجتماعی دارند و تأکید زیادی به منطق در عمل دارند و به بررسی دقیق مواردی که در جریان طبیعی حیات اجتماعی جریان دارد، می پردازند و تفاسیر موثقی ارائه می کنند.
بسیاری از طرفداران تکثرگرایی در تلاش برای پرکردن شکاف بین روش های کمی و کیفی از طریق به کارگیری روش های ترکیبی هستند.
در سال های اخیر تعداد زیادی از عالمان رهیافت های تفسیری و پوزیتیویستی محض را به چالش کشیده اند. این گروه طرفدار ترکیب روش ها یا به عبارت دقیق تر طرفدار روش های تحقیق ترکیبی هستند و بر این باورند که با کاربرد روش های تحقیق ترکیبی می توان موضوعات خاصی را به گونه ای کامل تر و دقیق تر مورد بررسی قرار داد.
هر سه رويکرد دارای ارزش های خاص خود برای شناخت و کشف واقعيت ها می باشد و با مطالعة نظام يافتة پديده های موضوع مطالعة خود در شمار روش های علمی به حساب می آيند. هر يک از سه رويکرد از زاوية معينی به یک پديده می نگرند، يعنی رويکرد کمّی عمدتاً به شناخت وسيع در سطح متغيرها، رويکرد کيفی به شناخت محدود در عمق پديده ها و رويکرد ترکيبی از هر دو جنبه به شناخت پديده ها می پردازد. هر سه رويکرد برای جمع آوری اطلاعات مورد نياز خود از مشاهده و مصاحبه و مستندسازی استفاده می کنند و دارای مشترکات روش شناختی علمی هستند. هر سه رويکرد با طی گام های اساسی در فرايند پژوهشی از طرح و کشف مسأله آغاز می کنند و به نتيجه گيری و تفسير يافته های پژوهشی می پردازند و به نوآوري های خاص خود دست می يابند.

رويکرد کمی
رويکرد کمی نوعی روش پژوهشی است که محقق تصميم می گيرد دربارة چه چيزی مطالعه کند. سؤالات مشخص و کاملاً تعريف شده ای را مشخص می کند، اطلاعات کمّی را از نمونة تحقيق جمع آوری می کند، با روش های آماری به تجزيه و تحليل اين اطلاعات می پردازد، تحقيق خود را به صورتی کاملاً عينی و به اصطلاح، غيرسوگيرانه اجرا می کند.
پژوهش های کمّی دارای سه ويژگی عمده است:
    - تأکيد بر اعداد در جمع آوری و تحليل اطلاعات
    - تأکيد بر جمع آوری نمره ها برای اندازه گيری ويژگي های جزئی و مشخص افراد و سازمان ها
    - تأکيد بر مقايسة گروه ها و رابطة متغيرها و عوامل در مطالعات تجربی و همبستگی و پيمايشی.
پژوهش های کمّی را معمولاً به سه حوزة توصيفی، ارتباطی (علّی- مقايسه ای و همبستگی) و تجربی (حقيقی، شبه تجربی و تک موردی) تقسيم می کنند.

رويکرد کيفی
رويکرد کيفی نوعی دیگر از پژوهش است که محقق، با اتکاء به نظر شرکت کنندگان در تحقيق، سؤالات گسترده و کلی را پرسش می کند، به جمع آوری اطلاعاتی می پردازد که عمدتاً از نوع کلامی و متن است، به توصيف و تحليل اين کلمات و متن ها می پردازد و تحقيق خود را به صورتی ذهنی و به اصطلاح، سوگيرانه اجرا می کند. ويژگي های پژوهش های کيفی را می توان در سه مورد اساسی زير خلاصه کرد:
    1- تأکيد بر شنيدن ديدگاه های شرکت کنندگان در پژوهش،
    2- تأکيد بر پرسش های عمومی و باز و جمع آوری اطلاعات از همان محلی که مردم در آن زندگی و کار می کنند
    3- تأکيد بر حمايت از تغييرات و بهبودبخشی زندگی افراد و گروه ها.

در پژوهش های کيفی می توانيم از طرح های زير نام ببريم:

• مطالعة موردی Case study

• طرح های روايتی Narrative

• تئوری زمينه ای  Grounded theory

• روش تاريخی Historical method

• قوم نگاری Ethnography

• پديدارشناسی Phenomenology

• تحقيق در عمل يا اقدام پژوهی  Action research

• تحليل گفتگو Discourse analysis

مطالعة موردی Case study
روش مطالعة موردی، که غالباً به صورت مطالعات کيفی صورت می گيرد، به مطالعة متمرکز يک مورد يا نمونه می پردازد. مطالعة موردی با توجهی که به مطالعة موردها دارد مشخص می شود نه با روشی که در مطالعة خود به کار می گيرد. برخی از محققان به دلايل علاقة درونی خود بر مطالعة يک مورد معين تمرکز می کنند و برخی ديگر به مطالعة چند يا چندين مورد می پردازند تا از اين طريق تعميم پذيری موضوع ها و الگوها را آزمون کنند.

طرح های روايتی Narrative
در پژوهش روايتی، محقق به توصيف چگونگی زندگی افراد می پردازد، عموماً بر مطالعة يک فرد خاص تمرکز دارد، اطلاعات خود را از طريق جمع آوری داستان ها فراهم می کند، از اطلاعاتی که جمع آوری کرده است برای بيان داستان زندگی آنان استفاده می کند، روايت هايی از تجارب زندگی افراد را به قلم می آورد، و معنای اين تجارب را ارائه می کند.
طرح پژوهشی روايتی شامل به تصوير کشيدن افراد، مستندسازی تجارب آنان، بازگو کردن صدای آنان، و ارائة ديدگاه های آنان در بافت اجتماعی و فرهنگی معين است. اين بدان معنا است که پژوهشگر تحقيقات روايتی بر اهميت يادگيری از مخاطبان مورد مطالعة خود تأکيد دارد.

تئوری زمينه ای Grounded theory
روش پژوهشی تئوری زمينه ای، هم وسيله ای برای نظريه پردازی و هم يک مجموعه از فنون اجرايی در پژوهش های کيفی است.طرح های پژوهشی تئوری زمينه ای، به عنوان يک رويکرد طبيعی گرايی در تحقيق محسوب می شود که، با فاصله گرفتن از روش تقليل گرای تحقيقات تجربی، به يک رويکرد متناسب با بافت و زمينة رفتار روی آورده است.

تئوری زمينه يابی، مجموعه ای از اقدامات نظام دار و کيفی برای ايجاد نوعی از تبيين عمومی (يا تئوری زمينه ای) است که فرايند و عمل و تعامل ميان مردم را توضيح می دهد. اقدامات مربوط به استفاده از اين روش شامل جمع آوری اطلاعات مصاحبه ای اوليه، توليد و گزارش کردن مقوله ها (يا موضوع های) اطلاعات، و ايجاد يک پيکره يا الگوی بصری برای تبيين عمومی موضوع مطالعه است.

روش تاريخی Historical method
پژوهش تاريخی، يک فرايند تحقيق نظام دار برای بررسی اطلاعات به منظور پاسخگويی به سؤالات در مورد پديده های گذشته و دستيابی به فهم بهتر از وضعيت و عملکردها و گرايش ها و مسائل کنونی است. روش تاريخی از چهار نظر مشابه ساير روش های پژوهش کيفی است:
- تأکيد بر مطالعة متن؛
- مطالعة رفتار در وضعيت طبيعی به جای وضعيت های نظری؛
- اهميت دادن به تجربه؛ و
- مرکزيت دادن به تعبير و تفسير در فرايند پژوهش.

قوم نگاری Ethnography
روش قوم نگاری احتمالاً قديمی ترين و معمولترين رويکرد در پژوهش های کيفی است. با رواج بيشتر روش های کيفی پژوهش، رويکرد قوم نگاری طرفداران بيشتری در اين حوزه های علمی پيدا می کند. سرچشمة قوم نگاری در دانش های مردم شناسی و جامعه شناسی است. مطالعة يک گروه از افرادی که الگوهای واحدی آنها را به هم مربوط می سازد نيازمند استفاده از روش قوم نگاری است. بنابراين، قوم نگاری عبارت از توصيف يک فرهنگ يا گروه و نظام اجتماعی است. شما مطالعات خود را در کجا می خواهيد انجام دهيد، در مورد چه کسانی می خواهيد تحقيق کنيد، و چگونه می خواهيد به وضعيت و مخاطبان مورد نظر دست يابيد. يک روش ديگر برای دسترسی به مخاطبان مورد نظر اين است که تحقيق به صورت پنهان صورت گيرد. مشکل اساسی در اين مورد عبارت از به کارگيری فريب و ملاحظات اخلاقی است.

پديدارشناسی Phenomenology
روش های پديدارشناسی در پی کشف ساختارهای هوشياری در جريان تجارب انسانی است. يک مطالعة پديدارشناختی به توصيف معنای تجربه های زندة افراد در مورد مفهوم يا پديدة معين می پردازد. از ديدگاه پديدارشناختی، محققان پديدارشناسی روان شناختی در جستجوی ساختار نامتغير و معنای اصلی تجربه هستند. آنان بر هدفمند بودن هوشياری افراد، يعنی اينکه تجربه ها هم دارای نمود بيرونی و هم آگاهی درونی، که مبتنی بر حافظه و تصور و معنا است، تأکيد می کنند. اين محققان تمام پيشداوري های خود را کنار می گذارند، تجارب خود را ناديده می گيرند (که نوعی از بازگشت به علوم طبيعی است)، و در عوض به شهود، تخيل و ساختارهای جهانی برای دستيابی به تصويری درست از تجربه، اتکاء می کنند.

تحقيق در عمل يا اقدام پژوهی Action research
تحقيق در عمل، اساساً بر جنبه های کاربردی پژوهش تأکيد دارد. تمرکز اين روش بر اقدامات مفيد در برخورد با مسائلی است که عملاً در خانه و محيط آموزش و محيط کار رخ می دهد. طرح های تحقيق در عمل به اقدامات نظام يافته از سوی افرادی می پردازد که به جمع آوری اطلاعات برای بهبود بخشی راه های مربوط به اقدامات مناسب در زمينه های خاص زندگی خانوادگی و آموزشی و شغلی دست می زنند. دلايلی که امروزه در مورد اهميت اقدام پژوهی ارائه می شود از اين گونه است که اين نوع از تحقيق باعث تقويت گرايش به تغيير در خانه و مدرسه، برانگيختن مشارکت افراد گوناگون در اين محيط ها، اختيار دادن به افراد از طريق همکاری در پروژه ها، ترغيب متخصصان مدرسه برای تمرکز بيشتر در عمل تربيتی و ترويج فرايند آزمايش افکار جديد می شود.

تحليل گفتگو Discourse analysis
روش تحليل گفتگو، يکی از متداولترين رويکردهای پژوهش کيفی است که در دو دهة اخير رواج يافته است. روش تحليل گفتگو فقط منحصر به استفاده از يک مجموعه روش های تحليلی نيست بلکه يک روش بنيادی ارزيابی مجدد در بررسي موضوع های مورد مطالعه است. اين روش، رويکردی است که تا حد بسيار زياد هماهنگ با مکتب فکری مشهور به ساختار گرايی اجتماعی (constructivism social) است که فهم از جهان يا واقعيت ها را، به جای آنکه از نوع جوهرهای ثابت و جهانی به حساب آورد، محصول تعامل تاريخی و فرهنگی و اجتماعی می داند. ساختار گرايی اجتماعی، به جای انديشيدن به فرايندها و خصوصيات ذهنی، توجه مطالعات روان شناختی را بر فعاليت های فرهنگی و استدلالی متمرکز می سازد.

رويکرد ترکيبی mixed method approach
طرح پژوهشی روش ترکيبی، مجموعه اقداماتی است برای جمع آوری، تحليل و ترکيب اطلاعات کمّی و کيفی در يک مطالعة واحد به منظور شناخت مسألة تحقيق. اين روش، يک رويکرد پژوهشی است که از طريق سنجش هر دو دسته يافته های يک تحقيق کمّی و فرايندهای يک تحقيق کيفی می تواند تصويری پيچيده از یک پديده ارائه دهد. به بيان ديگر، از اين طريق ما قادر هستيم، با جمع آوری و تلفيق يا ادغام انواع متفاوت اطلاعات در مورد يک پديدة معين، پژوهش خود را غنا بخشيم. اين بهبود بخشی حاصل ترکيب نقاط قوت يک روش پژوهشی با جوانب محکم روش ديگر و خنثی سازی نقاط ضعف آنها است.
تحقیق ترکیبی تلاش می کند جنبه های عقلائی هر دو دیدگاه را به طور کامل مورد توجه قرار دهد و به یک راه حل میانه و کاربردی برای بسیاری از مشکلات تحقیق دست یابد. روش تحقیق ترکیبی عموماً رویکردی است که تلاش می کند دیدگاه ها، رویکردها و موضع گیری های چندگانه را مدنظر قرار دهد. در تاریخ عقاید و تفکرات نیز به طور مداوم در مقابل هر تز، همیشه یک آنتی تز و سپس سنتز جدیدی گسترش می یابد. بنابراین تحقیق ترکیبی نیز سنتزی است که اندیشه هایی از تحقیق کیفی و کمی را شامل می شود. وقتی یک گزاره از طریق دو یا چند فرایند سنجش مستقل تایید می شود، عدم قطعیت تفاسیر آن به میزان زیادی کاهش می یابد. سطح اعتماد به آن افزایش می یابد، البته این اعتماد با به حداقل رساندن خطا در هر ابزار اندازه گیری بدست می آید.
چنین ترکیبی می تواند بر طرح تحقیق، جمع آوری داده ها و مرحله تجزیه و تحلیل داده ها در جریان تحقیق اثر بگذارد. بعنوان مثال در مرحله طرح تحقیق داده های کمی می توانند به بخش کیفی در مشخص کردن اعضای نمونه کمک زیادی کنند و بالعکس در مرحله طرح تحقیق، داده های کیفی می توانند از طریق گسترش مفهومی و ابزاری به بخش کمی مطالعه کمک کنند. در مرحله جمع آوری داده ها، داده های کمی می توانند در تهیه اطلاعات پایه و اجتناب از سوگیری نخبگان (صرفاً گفتگو با افراد دارای پایگاه برتر) نقش موثری ایفا کند. از طرف دیگر در مرحله جمع آوری داده ها، داده های کیفی می تواند به تسهیل جریان جمع آوری داده کمک کند. در طول مرحله تجزیه و تحلیل داده ها، داده های کمی می توانند برآورد تعمیم پذیری داده های کیفی را آسان نمایند همچنین در طول مرحله تجزیه و تحلیل داده ها، داده های کیفی می توانند نقش موثری در تفسیر، تشریح، توضیح و اعتباردهی به نتایج ایفا کنند.
روش تحقیق ترکیبی به عنوان موثرترین واژه برای توصیف این جنبش بکار می رود. این نکته را باید به خاطر سپرد که کلمه روش باید در وسیعترین معنای آن بکار برده شود. استفاده از کلمه روش در تحقیق ترکیبی به ما اجازه می دهد که مباحث و استراتژی های حول روش جمع آوری داده ها (پرسشنامه، مصاحبه و ...) روش های تحقیق (آزمایش، مردم نگاری) مباحث فلسفی مرتبط (هستی شناسی، معرفت شناسی، علت شناسی) در یکدیگر ادغام شوند.
روش تحقیق ترکیبی یک ادغام سیستماتیک از روش های کمی و کیفی در یک مطالعه با هدف کسب یک تصویر کامل و فهم عمیق از یک پدیده می باشد. در تحقیق ترکیبی روش ها باید طوری در یکدیگر ادغام شوند که روش های کمی و کیفی ساختار اولیه و رویه هایشان را بتوانند در شکل ترکیبی بازیابی کنند. روش تحقیق ترکیبی یک طرح تحقیق است که در آن محقق، داده های کمی و کیفی را با هم در یک مطالعه و یا با یک برنامه چند مرحله ای در یک مطالعه ترکیب می کند که شامل مراحل جمع آوری و تحلیل می باشد. روش تحقیق ترکیبی یک نوع تحقیق است که در آن محقق یا گروهی از محققان تحقیق، عناصری از رهیافت های کمی و کیفی تحقیق را با هم ترکیب می کند (استفاده از نقطه نظرات کمی و کیفی، جمع آوری داده ها، تحلیل و تکنیک های استنباط) برای انجام هدف های وسیع تر در گسترده نمودن، عمق بخشیدن به فهم و همکاری محققان با همدیگر.

نقاط قوت و ضعف روش های ترکیبی

نقاط قوت:
1- واژگان، تصاویر و روایتها می توانند برای معنا دادن به اعداد به کار روند.
2- اعداد می توانند برای تدقیق واژگان، تصاویر و روایتها بکار روند.
3- این شیوه ها از نقاط قوت روش های کمی و کیفی به طور همزمان بهره مند هستند.
4- می توان به سئوالات گسترده تری به طور کامل تر پاسخ داد زیرا محقق به یک روش یا رهیافت واحد محدود نیست.
5- محقق می تواند از نقاط قوت یک روش برای فایق آمدن بر نقاط ضعف روش دیگر استفاده کند.
6- می توان از طریق مقایسه نتایج به دست آمده از طریق دو روش که در مورد یک موضوع به کار رفته اند شواهد محکم تر و بیشتری برای نتیجه گیری کلی فراهم کرد.
7- با کاربرد این روش ها قدرت تعمیم دهی نتایج افزایش می یابد.
8- کاربرد همزمان روش های کمی و کیفی دانش کامل تری که برای نظریه و عمل ضروری است، فراهم می کند.
9- جنبه های مختلف یک پدیده که در صورت کاربرد یک روش واحد مورد غفلت قرار می گرفت.

نقاط ضعف:
1- برای یک محقق تنها استفاده از دو روش کمی و کیفی به خصوص زمانی که قرار است این دو روش به طور همزمان به کار روند، دشوار است.
2- محقق بایستی از روش های متعدد آگاهی داشته باشد و بداند چگونه به گونه ای مناسب آنها را ترکیب کند.
3- هزینه بر است.
4- وقت گیر است.
5- امکان سطحی شدن تحقیق وجود دارد.
روش های ترکیبی با مجهز ساختن محقق به ابزارهای روشی لازم، کار او را آسانتر می سازد و به محقق اجازه می دهد ابعاد و جنبه های بیشتری از موضوع مورد مطالعه را ببیند. استفاده از روش های ترکیبی قابلیت افزایش اعتبار یافته های نظری را دارد و می تواند بر عمق و غنای این یافته ها بیافزاید. اما در عین حال کاربرد روش های ترکیبی همیشه سودمند نیست و گاه به جای کاربرد یک روش برای از بین بردن ضعف روش دیگر بهتر است از شیوه های دیگری از همان روش برای از بین بردن ضعف های آن روش استفاده کنیم. همچنین می توان گفت که این روش ها در همه انواع تحقیقات کارآمدی ندارد و بنابراین پیشنهاد این است که با توجه به موضوع و مسأله مورد بررسی بایستی از روش مناسب برای بررسی دقیق و عمیق مسأله مورد نظر بهره گرفت.

+ نوشته شده توسط علی اکبر براتی در دوشنبه 1390/10/26 و ساعت 14:25 |

كشاورزي دقيق (Precision Agriculture or Precision Farming) چيست؟

کشاورزی دقیق که گاهی آن را کشاورزی «مکان محور» نیز می نامند، یکی از نگرش های جدید در مدیریت مزرعه است. به عبارت ساده تر کشاورزی دقیق نظامی است که تولیدکنندگان می توانند به وسیله آن تغییرات و غیر یکنواختی های داخل مزرعه را شناسایی کرده و سپس با مدیریت این تغییرات در جهت افزایش محصولات زراعی و افزایش بهره وری گام بر دارند. به بیان دیگر کشاورزی دقیق یک راهبرد مدیریتی است که جزئیات و اطلاعات مربوط به هر قسمت از مزرعه را به کار گرفته و مدیریت دقیقی بر نهاده ها اعمال می نماید.
این روش نوین کشاورزی از دو فناوری حاصل از انقلاب الكترونيكي چند دهه اخير تأثیر پذیرفته است. اين دو فناوري عبارتند از:
سيستم اطلاعات جغرافيايي(GIS ) و سيستم مكان يابي جهاني (GPS ).
به همراه سيستم هاي GPS و GIS دامنه وسيعي از حسگرها، نمايشگرها وكنترل كننده ها براي ادوات كشاورزي مانند نمايشگر وضعيت فيزيكي شافت ها، اندازه گيري فشار و وضعيت موتورهاي هيدروليكي به وجود آمده است. اينها كشاورزان را قادر مي سازند تا با هدايت الكترونيكي جهت كنترل دقيقتر حركات ادوات استفاده نموده، مكان سنجي دقيقي براي كاربري ادوات و كاربرد مواد شيميايي انجام داده و كل اين داده ها را در رابطه با منابع ديگر تجزيه و تحليل نمايند (از قبيل اندازه گيري هاي زراعي، اقليمي و غيره). اين امر جعبه ابزار قدرتمند جديدي برای مدیریت مزرعه ارائه مي دهد.
در كشاورزي دقيق نبايد تنها به تهية نقشه عملكرد محصول( Yield Mapping) و تعیین ميزان متغير كود (Variable Ratefertilizer Application) انديشيد و نبايد آنرا تنها بر اساس يك مورد يا مورد ديگر ارزيابي كرد. فناوري هاي كشاوري دقيق، تمام عمليات توليد در مزرعه را تحت تأثير خود قرار خواهد داد ( از ترویج گرفته تا عمل مديريت).
برخی پیشرفت های صورت گرفته در فرآیند كشاورزي دقيق عبارت اند از:

نمايش عملكرد (‎Yield Monitoring):
نمايشگرهاي عملكرد لحظه اي هم اكنون توسط سازندگان آنها در مدل هاي جديد كمباين ها موجود هستند. اين نمايشگرها عملكرد محصول را برحسب زمان يا بر حسب فاصله ارئه مي دهند (براي مثال در هر ثانيه يا در هر چند متر). همچنين داده هاي ديگري از قبيل فاصله و تعداد بوشل در هر محموله يا تعداد محموله ها در مزارع را معين مي كنند.

تهية نقشه عملكرد (Yield Mapping):
گيرنده هاي GPS كه توأم با نمايشگرهاي عملكرد هستند، مختصات فضايي را براي داده اي موجود در نمايشگر فراهم مي كنند. اين عمل در نقشه هاي عملكرد هر مزرعه قابل انجام است.

ميزان متغير كود (Variable Ratefertilizer):
كنترلگرهايی برای تعیین ميزان كودهاي دانه اي، مايع و گازي ساخته شده اند. ميزان متغير هم ميتواند به طور دستي توسط راننده يا به طور خودكار توسط كامپيوتري كه در ماشين نصب شده به همراه نقشه راهنماي الكترونيكي كنترل شود.

تهيه نقشه علف هاي هرز (Weed Mapping):
يك كشاورز مي تواند در حال درو، كاشت، سمپاشي يا ديده باني مزرعه (Fieldscouting) با استفاده از يك صفحه يا دكمه هاي متصل به يك گيرندة GPS و ثبات داده ها، نقشه علف هاي هرز را تهيه كند. سپس اين موارد در يك كامپيوتر كه می تواند به طور جزء به جزء تعيين شده وبا نقشه هاي عملكرد، و نقشه هاي پاشیدن سم مقايسه شوند.

سم پاشي ميزان متغير (Variable Spraying):
با داشتن موقعيت هاي علف هرز از نقشه علف هرز، كنترل هاي نقطه اي قابل اجرا مي شوند. كنترلگرهايي وجود دارند كه مي توانند به طور الكترونيكي بوم ها را روشن و خاموش كنند و مي توانند مقدار (و تركيب) سم مورد استفاده را تغيير دهند.

توپو گرافي و مرزها (Topography and Boundaries):
با استفاده از DGPS با دقت بالا مي توان يك نقشه دقيق از وضعيت پستي و بلندي هر مزرعه بوجود آورد. اين نقشه نگاری هم برای تفسير نقشه هاي عملكرد و علف هرز و هم برای برنامه ريزي آبراهه ها و بخش هاي علفي مزرعه مفيد است. حدود مزرعه، جاده ها، محوطه ها درختان و زمين هاي مرطوب همه مواردي هستند كه مي توانند به منظور كمك در برنامه ريزي مزرعه به دقت نقشه برداري و ثبت شوند.

تهيه نقشه شوري (Salinity Mapping):
گيرنده GPS را مي توان با دستگاه سنجش شوري همراه كرد كه پشت يك وسيله همه جاروب ATV (يا نمونه بردار) در سراسر مزرعه بسته مي شود. تهية نقشه شوري در تفسير نقشه هاي عملكرد و نقشه هاي علف هرز و هم در تعيين ميزان شوري در طول زمان، سودمند است.

سيستم هاي راهنما (Guidance Systems):
در حال حاضر چندين سازنده در حال توليد سيستم هاي هدايت با استفاده از DGPS با دقت بالا هستند كه مي توانند موقعيت يك ماشين در حال حركت را با خطاي يك فوت يا كمتر تعيين كنند. اين سيستمهاي هدايت مي توانند با شاخص هاي مرسوم در ادوات سمپاشي يا كاشت جايگزين شوند و از اين رو مي توانند وسيلة ديده وري مزرعه اي (Field Scouting) با ارزشي در آينده باشند. 

ثبت و تحليل (Records and Analyses):
كشاورزي دقيق ممكن است مقدار بسیار زیادی يادداشت براي مديريت مزرعه بوجود آورد. حسگرهاي الكترونيكي مي توانند داده هاي زيادي را در دوره زماني كوتاه جمع آوري كنند. فضاي زيادي براي ذخيره كل داده ها و هم گرافيك نقشه هاي حاصل از داده ها لازم است. همچنين مي توان كنترلگرهاي الكترونيكي را طراحي كرد تا سيگنال هاي توليد كنند كه به طور الكترونيكي ضبط مي شوند. نه فقط اندازه كودي كه طبق نقشه راهنما مي بايست پخش مي شد مهم است، بلكه ثبت ميزان واقعي پخش كود شيميايي توسط تجهيزات اندازه گيري بسيار مفيد است.
حجم زيادي داده هاي جديد در هر سال حاصل تولید مي شوند (داده هاي مربوط به اندازه گيري مانند علف هاي هرز و غيره). كشاورزان علاقه دارند تا نمونه اي از داده هاي سالانه را به منظور مطالعه روند حاصلخيزي، بازده، شوري و پارامترهاي فراوان ديگر، نگهداري كنند. اين به معني نياز به يك پايگاه داده هاي بزرگ با قابليت بايگاني و ارزيابي دادها براي تجزيه و تحليل هاي آينده و ارزيابي عمليات انجام شده مي باشد.
تهيه خودكار این اطلاعات امتيازهاي زيادي دارد، از جمله تهيه، ذخيره كردن و تحليل يادداشت هاي فيزيكي مزرعه. تجزيه تحليل هاي كاملي از فعاليت هاي مديريت توليد در مزرعه و ارزيابي نتايج را مي توان انجام داد. كشاورزان مي توانند عملكرد واريته هاي جديد را از طريق مكان يابي هاي خاص(Sitespcifcarea) تشخیص داده،‌ تأثير تاريخ هاي مختلف كاشت و نيز عمق هاي مختلف كاشت را تعيين نموده و حتي مي توانند عملكرد هاي واقعي به دست آمده و سطوح ريسك مربوطه را به مدير بانك اطلاعاتي خود گزارش دهند. همچنين لازم است تا روندها و ارزيابي ها در مدت زمان های طولاني تر اندازه گيري شود. استراتژي كشت جهت كنترل شوري ممكن است در چندين سال ارزيابي شود در حالي كه سموم كنترل علف هاي هرز يكساله فقط يك فصل طول مي كشد. به منظور ساده كردن حجم پيچيده اطلاعات مديريتي مي توان به طور مرحله اي و قدم به قدم به كشاورزي دقيق دست يافت.
كشاورزي دقيق امكان تحليل هاي اقتصادي بهتري را فراهم مي كند. تغيير پذيري عملكرد محصول در يك مزرعه، برآورد دقيق ريسك را ممكن مي سازد. براي مثال يك كشاورز مي تواند ثابت كند كه در70% موارد 75% جو كاشته شده در مزرعه «الف» 50 واحد محصول خواهد داد. با دانستن هزينه نهاده ها، كشاورزان مي توانند بازگشت هزينه هاي نقدي را براي هر واحد سطح حساب كنند.
بخش هاي معيني از مزرعه كه هميشه زير سقف متوسط محصول توليد مي كنند، مي توانند جهت اصلاح از طريق يك برنامه مديريت ويژه مكاني(Site Specific Management ) تحت كنترل قرار گيرند. بنابراين كشاورزي دقيق امكان پيگيري دقيق و تنظيم ميزان توليد محصولات كشاورزي را ميسر مي سازد.
كشاورزي دقيق، برنامه ريزي مزرعه را از جهتي ساده تر و از جهت ديگر مشكل تر مي كند. داده هاي نقشه اي زيادي جهت استفاده در تعيين برنامه هاي بلند مدت كاشت، كنترل فرسايش، كنترل شوري و ارزيابي نظام هاي خاكورزي،‌ وجود دارد. اما با رشد حجم داده ها، كار زيادي جهت تفسير آنها لازم است و اين عمل ريسك و اشتباه در تفسير را افزايش مي دهد. در نتيجه كشاورزاني كه كشاورزي دقيق را به كار مي برند با چندين متخصص در زمينه كشاورزي، GPS و علوم كامپيور تماس بسيار خواهند داشت.
از كجا بايد شروع كرد؟
كشاورزي دقيق به محض اينكه كشاورز يك دستگاه GPS با نمايشگر عملكرد را خريداري كند اتفاق نمي افتد. اين روش در طول زمان، و وقتي که كشاورز یک روش جديد مديريتی را اختيار مي كند، روي مي دهد. فاكتوري كه شايد در موفقيت كشاورزي دقيق، حداقل در ابتداي كار، مهم تر باشد، دانش زيادي است كه يك كشاورزي درباره منابع طبيعي در مزرعه نياز دارد. اين دانش شامل درك بهتر نوع خاك، هيدرولوژي، ميكرو اقليم ها و عكس برداري هوايي مي باشد. قبل از اينكه يك نقشة عملكرد به دست آيد، كشاورز بايد تغيير عوامل دروني مزارع را كه در عملكرد محصول مؤثر هستند، شناسايي كند. يك نقشه عملكرد بايد به عنوان تأييد داده ها جهت تعيين پيامدهاي تغيير موجود در مزارع، عمل كند. استراتژي هاي مديريتي و توسعه نقشه راهنما بر منابعي غير از نقشه هاي عملكرد تكيه دارند. يك منبع كليدي مهم كه يك كشاورز نبايد بدون آن كشاورزي دقيق را شروع كند، يك عكس هوايي است.

+ نوشته شده توسط علی اکبر براتی در پنجشنبه 1390/10/15 و ساعت 19:53 |
آشنایی با تکنیک تاپسیس TOPSIS

تکنیک تاپسیس (Technique of Order Preference by Similarity to Ideal Solution) یا اولویت بندی بر اساس شباهت به راه حل ایده آل، که نخستین بار بوسیله ونگ و یون در سال 1981 معرفی شد، یکی از روش های تصمیم گیری چند معیاره مانند AHP است. از این تکنیک می توان برای رتبه بندی و مقایسه گزینه های مختلف و انتخاب بهترین گزینه و تعیین فواصل بین گزینه ها و گروه بندی آنها استفاده نمود.
از جمله مزیت های این روش آن است که معیارها یا شاخص های به کار رفته برای مقایسه می توانند دارای واحدهای سنجش متفاوتی بوده و طبیعت منفی و مثبت داشته باشند. به عبارات دیگر می توان از شاخص های منفی و مثبت به شکل ترکیبی در این تکنیک استفاده نمود.
بر اساس این روش، بهترین گزینه یا راه حل، نزدیک ترین راه حل به راه حل یا گزینه ایده آل و دورترین از راه حل غیر ایده آل است. راه حل ایده آل، راه حلی است که بیشترین سود و کمترین هزینه را داشته باشد، در حالی که راه حل غیر ایده آل، راه حلی است که بالاترین هزینه و کمترین سود را داشته باشد. به طور خلاصه، راه حل ایده آل از مجموع مقادیر حداکثر هر یک از معیارها به دست می آید، در حالی که راه حل غیر ایده آل از مجموع پایین ترین مقادیر هر یک از معیار ها حاصل می گردد.
فرآیند تاپسیس شامل مراحل زیر است:
گام 1) ایجاد یک ماتریس تصمیم گیری برای رتبه بندی. شامل m گزینه و n معیار.
که در آن A1 ، A2،... ، An گزینه های ممکن در اختیار تصمیم گیرندگان هستند، C1، C2،...، Cn معیارهای اندازه گیری اند، Xij رتبه هر گزینه بر اساس هر یک از معیارها است.
گام 2) نرمال نمودن ماتریس تصمیم گیری است. برای نرمال نمودن هر یک از مقادیر nij به صورت زیر عمل می شود.
جهت دریافت فایل کامل مطلب اینجا را کلیک نمایید.

+ نوشته شده توسط علی اکبر براتی در سه شنبه 1390/09/15 و ساعت 20:31 |
آشنایی با مدل لوجیت (Logit Model) و نحوه محاسبه آن در نرم افزار SPSS

در تحليل روابط بين متغيرها برخی مواقع پیش می آید که متغیر وابسته دارای دو سطح است (دامی یا مجازی). مثلا ممکن است متغیر وابسته مشارکت و یا عدم مشارکت یک فرد در یک برنامه باشد. در این موارد برای تحلیل داده ها باید از مدل احتمالی خطی (لوجیت یا پرابیت) استفاده نمود. در ارتباط با مدل های احتمال خطی چند مسئله وجود دارد:
1. غیر نرمال بودن توزیع
2. ناهمگونی پراکنش واریانس های توزیع ها
3. عدم احتمال وجود Y بین صفر و یک
4. مشکوک بودن مقدار R2 بعنوان معیاری جهت نیکویی برازش
مدل های احتمالی خطی از لحاظ منطقی مدل های جذابی نیستند. زیرا فرض می کنند احتمال اين كه Y =1 باشد (وجود صفت در متغيير وابسته) بشکلی خطی با X ارتباط دارد. یعنی اثرات جانبی ثابت فرض می شود. این موضوع برخی اوقات بیش از حد ایده آل است.
بنابراین، نیاز به یک مدل احتمالی است که دارای دو ویژگی باشد:
(1) همچنانکه X افزایش می یابدPi نیز افزایش یابد اما از دامنه 0-1 خارج نشود، و
(2) رابطه بین Xi و Pi غیرخطی است، و هر چه به یک یا صفر نزدیکتر می شود با نرخ کمتر و کمتری در نتیجه زیاد و کم شدن مقادیر X تغییر می کند.
فرآیند تحلیل لگاریتم خطی لوجیت به تحلیل رابطه بین یک یا چند متغیر وابسته و چند متغیر مستقل می پردازد. در این تحلیل متغیرهای وابسته همواره طبقه ای بوده حال آنکه متغیرهای مستقل می توانند طبقه ای باشند یا نباشد. سایر متغیرهای مستقل، مانند متغیرهای کمکی (cell covariates)، می توانند پیوسته باشند، اما در این موارد تمامی سطوح متغیر مورد بررسی قرار نمیگیرد بلکه میانگین وزنی متغیر در خانه مربوط به آن متغیر لحاظ می گردد. و لگاریتم بخت متغیرهای وابسته بعنوان ترکیب خطی متغیرها مورد استفاده قرار میگیرد. این روش پارامترهای مدل های لگاریتم خطی لوجیت را با استفاده از الگوریتم نیومن راپسون تخمین می زند. مدل احتمالی خطی تکنیکی است که به ما اجازه می دهد احتمال وقوع یا عدم وقوع یک واقعه را برآورد نماییم. این کار با پیش بینی یک متغیر دو سطحی وابسته از طریق مجموعه ای از متغیرهای مستقل ممکن می گردد.

Pi = E(Y=1 | Xi ) = β1 + β2Xi

هرگاه درنتیجه ورود X مقدار Y = 1 گردد به این معنی است که مثلا فرد مشارکت خواهد کرد.
در مدل لوجیت بجای Pi از Ln نسبت بخت یا [P/(1-P)] استفاده میشود یعنی

Li = Ln [P/(1-P)]= Zi = β1 + β2Xi

1- همانگونه که P مقداری بین صفر تا یک می گیرد، لوجیت L نیز مقادیری بین ∞- تا ∞+ میگیرد.
2- اگر چه L رابطه ای خطی با X دارد احتمال آنها دارای رابطه خطی با X نیست.
3- تفسیر مدل لوجیت نیز به این شکل است : β2، شیب، میزان تغییر L به ازای یک واحد تغییر در X . β1 مقدار لگاریتم بخت است هنگامی که مقدار X برابر صفر است.
4- مدل احتمالی خطی فرض می کند که P1 ارتباطی خطی با Xi دارد، مدل لوجیت فرض می کند که این لگاریتم نسبت بخت است که ارتباطی خطی با Xi دارد.
پس مدل لوجیت همانند مدل های لگاریتم خطی و پرابیت نوع خاصی از مدل های خطی عمومی (general linear models) است (GLM، که شامل رگرسیون و مدل های ANOVA می گردد) که برای عملکرد بهتر بر روی متغیرهای دو بخشی و طبقه ای ارائه شده اند. مدل لوجیت شبیه مدل لگاریتم خطی است اما یک یا بیش از یک متغیر وابسته طبقه بندی شده را توضیح می دهد. البته زمانی که یک متغیر وابسته طبقه بندی شده وجود دارد، استفاده از رگرسیون لوجستیک دو و چند جمله ای نسبت به مدل لوجیت رایج تر است. همچنین رگرسیون لوجستیک بیشتر زمانی استفاده می شود که متغیرهای مستقل حالت پیوسته نیز دارند. مدل پروبیت نیز شکل متفاوتی از لوجیت است که پیش فرض های مربوط به داده های آن متفاوت است. مدل پروبیت زمانی که فرض نرمال بودن توزیع متغیر وابسته برقرار باشد کاربردش معمول تر است.
جهت مطالعه و دانلود فايل کامل این مطلب به زير بخش آشنايي با برخي از آزمون هاي آماري در قسمت مطالب مفيد مراجعه نماييد.

+ نوشته شده توسط علی اکبر براتی در شنبه 1390/08/28 و ساعت 20:15 |

فرايند تحليل سلسله مراتبي (Analytical Hierarchy Process) براي تصميم گيري

در ارزيابي هر موضوعي نياز به معياری برای اندازه گيري یا شاخص داريم، انتخاب شاخص مناسب به ما این امكان را مي دهد كه مقايسه درستي در بين گزينه های مختلف داشته باشیم. اما وقتي كه چند يا چندين شاخص براي ارزيابي در نظر گرفته مي شود، كار ارزيابي پيچيده مي شود و پيچيدگي كار زماني بالا مي گيرد كه معيارها از جنس هاي مختلف باشند. در اين هنگام كار ارزيابي و مقايسه از حالت ساده تحليلي كه ذهن قادر به انجام آن است خارج مي شود و به يك ابزار تحليل عملي قوي نياز خواهد بود. يكي از ابزارهاي توانمند براي چنين وضعيت هايي "فرآيند تحليل سلسله مراتبي" یا AHP است.
تصميم گيري فرايندي است كه اولويت ها يا درجه اهميت ها را شامل مي شود و AHP يك متدولوژي براي انجام آن است. بطور كلي در فعاليت هاي شخصي مان، اولويت ها يا درجه اهميت ها مهم ترين تاثير را بر روي تصميمات ما مي گذارند. AHP راهي براي انجام اولويت بندي ها (تعيين درجه اهميت ها) با روش علمي به منظور تصميم گيري است.
AHP يك روش تصميم گيري است كه توسط آن ميتوان تصميماتي كه وابسته به معيارهاي مختلف و يا چند معياره است را اتخاذ نمود.
بصورت دقيق تر ميتوان گفت كه توسط AHP مساله تصميم گيري ابتدا ساختار داده شده و سپس گزينه هاي مختلف موجود بر اساس معيارهاي مطرح در تصميم گيري با هم مقايسه شده و اولويت انتخاب هر يك از انها مشخص مي شود. 

اصول فرایند تحلیل سلسله مراتبی:

اصل 1. شرط معکوسی (Reciprocal Condition): اگر ترجیح عنصر A بر عنصر B برابر n باشد ترجیح عنصر B بر عنصر A برابر n/1خواهد بود.
اصل 2. همگنی (Homogeneity): عنصر A با عنصر B باید همگن و قابل قیاس باشند. به بیان دیگر برتری عنصر A بر عنصر B نمی تواند بی نهایت یا صفر باشد.
اصل 3. وابستگی (Dependency): هر عنصر سلسله مراتبی به عنصر سطح بالاتر خود می تواند وابسته باشد و به صورت خطی این وابستگی تا بالاترین سطح می تواند ادامه داشته باشد.
اصل 4. انتظارات (Expectation): هر گاه تغییري در ساختمان سلسله مراتبی رخ دهد پروسه ارزیابی باید مجددا انجام گیرد.

مزيت هاي فرايند AHP:

1- پيچيدگي: اين فرايند رويكرد هاي استدلالي و سيستم ها را براي حل مسائل پيچيده تركيب ميكند.
2- وابستگي: فرايند فوق وابستگي عناصر در يك سيستم را مورد بررسي قرار داده و اصراري بر تفكر خطي ندارد.
3- ساختار سلسله مراتبي: اين فرايند تمايل طبيعي ذهن براي تنظيم عناصر يك سيستم در سطوح مختلف را منعكس مي سازد.
4- اندازه گيري: اين فرايند معياري را براي اندازه گيري مسائل ناملموس و مبنايي را براي اولويت بندي فراهم مي سازد.
5- تكرار فرايند: اين فرايند افراد را قادر مي سازد تا تعريف خود را در مورد يك مسئله اصلاح كنند و قضاوت و درك خود را از طريق تكرار بهبود بخشند.
6- قضاوت و توافق: اين فرايند بر توافق پافشاري نمي كند بلكه نتيجه اي تركيبي را از قضاوت هاي مختلف ارائه مي دهد.
7- موازنه سازي: اين فرايند تقدم هاي نسبي عوامل در يك سيستم را مورد توجه قرار داده و افراد را قادر مي سازد تا بهترين گزينه را براساس اهداف خود انتخاب كنند.
8 – تركيب: اين فرايند به تخميني كلي از شرايط مطلوب هر گزينه ختم مي گردد.

در يافت فايل كامل آموزش

+ نوشته شده توسط علی اکبر براتی در پنجشنبه 1390/08/26 و ساعت 18:21 |